Phiếm luận -
Người Lính Già Oregon: GIAO THỪA, RƯỢU VÀ MỸ NHÂN
1.- Châm ngôn của những tay bợm nhậu Mỹ: "If you drink, you will die. If you don't drink, you will die, too. So, let’s drink and die. And die happy." (Nếu anh uống rượu, anh sẽ chết. Nếu anh không uống, anh cũng sẽ chết. Vậy thì, ta hãy uống đi và chết. Và chết sung chết sướng).
2.- Sau khi đọc một bài nghiên cứu nặng ký của các học giả Mỹ cho rằng rượu vang đỏ (chỉ rượu đỏ thôi) có ích lợi ngăn ngừa bệnh tim, tôi bèn thương lượng với ông bác sĩ Mỹ, trong một lần đi khám physical, như sau:
“Nếu ông không cho tôi uống rượu, tôi sẽ không ăn được. Không ăn được thì tôi sẽ đói mà chết. Đằng nào cũng chết, sớm hay muộn thôi”. Ông mủi lòng trước một thân chủ không còn trẻ, nhưng còn khỏe, dễ thương, lại sợ chết, nên cho phép uống một ly vang nho nhỏ trong bữa cơm tối. Ở nhà, tôi giữ đúng lời ông vì có MNCNLV, tức Mỹ Nhân Cây Nhà Lá Vườn, ngồi bên nhắc nhở, kềm kẹp. Ra ngoài, luôn luôn tôi vi phạm chút chút, có khi uống đến năm, sáu ly, hoặc cả chai, do bạn bè xúi dại, khích tướng.
Được cái nhờ tổ đãi, xin phép tự khoe, tôi biết cách uống rượu không say (bí kíp này không thể phổ biến chùa cho ai, dĩ nhiên, muốn có phải lại quả trước ít nhất một chai XO), không nói lảm nhảm, không về nhà làm khổ vợ con, và càng nói càng vui càng tỉnh càng tếu ra gì, được các ông bà bạn rất lấy làm “ấn tượng”, cho nên tiệc nào cũng được mời, có thế giá lắm, nghĩa là có vài week-end phải "chạy sô", mệt nghỉ, không thua ca-sĩ-ca-si… nô. Từ ngày có bằng lái xe, mỗi lần MNCNLV tình nguyện làm tài xế, tôi uống thả giàn, vênh váo, không biết chữ sợ là gì, coi trời bằng vung, thách thức luôn cả cảnh sát Portland, vốn thiếu tiền, phạt rất nặng về cái khoản uống rượu lái xe.
3.- Lính tráng tụi này, không nhậu thì thôi, mà nhậu thì là từ chết tới chết. Dân nhà binh luôn miệng nói: “Nam vô tửu như kỳ vô phong” (dịch đại: Đàn ông không có rượu như cột cờ không có gió), hoặc "Rượu bất khả ép, mà ép thì bất khả từ". Họ không ép, chỉ cầm ly kề miệng, bắt "một hai ba, dô", không uống không được. Lính tráng cũng có cái triết lý sống của họ. Uống rượu không hẳn để tiêu sầu như các đại thi sĩ dân sự từ Tibullus, Horace đến Lý Bạch đến Baudelaire đến Cao Bá Quát, Tản Đà, mà còn để quên Thần Chết cận kề –người bạn trung thành, không quên ai bao giờ, đến nhà rủ đi chơi không bao giờ lấy hẹn và vào nhà không bao giờ chịu cởi giày (gấp lắm).
Tôi nhớ một chuyện không vui: Mùa hè đỏ lửa 1972, đại đội tôi được tăng phái cho chiến trường Kon Tum. Đêm, trong căn hầm hành quân, tôi và một vài người bạn, trong số có một tiểu đoàn phó thuộc Sư đoàn 22 BB, ngồi uống rượu quên đời. “Uống đi tụi bay, đâu biết ngày mai mình còn có dịp ngồi nhậu với nhau như thế này nữa không”, anh ta giục. Sáng hôm sau đơn vị của anh tiểu đoàn phó, người đã nói câu đó, bất thần đụng độ nặng với VC, và anh tử trận cùng với một sĩ quan có mặt trong buổi nhậu đêm trưóc.
4.- Tôi có một người bạn rất hiền, hơn ma sơ, không biết uống rượu, nhưng vốn nể bạn, uống vào 1/4 ly bia thôi là mặt đỏ gay như mồng gà chọi. Một lần lái xe về nhà, quên ngừng ở bảng 4-stop, bị mấy ông "bạn dân" dàn chào, dòm mặt, phạt liền, khỏi cần đút ống vô miệng thử. Cho nên anh em tha, không ép uống, nhưng vẫn gọi là "thằng chuyên môn phá mồi", mất mặt bầu cua.
Rượu và uống rượu, tự nó, không xấu. Xấu hay không tùy người đối ẩm, tương tự sắc đẹp cũng tùy người đối diện (như ta thường đọc trên báo, mục “Tìm bạn bốn phương”), nghĩa là ở đời không có gì hoàn toàn khách quan, ví dụ, “nếu đã yêu người một mắt, thì những ai hai mắt là thừa”, như ông bạn cố tri Portland của tôi, nhà thơ tài hoa Ngọc Bội, đã tuyên bố một cách chí lý trong một bữa tiệc rượu.
Trước 1975, tôi biết có người uống như hũ chìm hũ nổi, mặt mày tái mét, lầm lầm lì lì, mà không say. Nhưng, trái lại, có kẻ sau độ hai ly vang hay bia, chưa nói tới cognac, bắt đầu nói lảm nhảm, ra trước cửa nhà, quỳ xuống lạy ông đi qua lạy bà đi lại, lạy cả ông ăn mày đứng xớ rớ ở đó, khóc kể thảm thiết, "tôi lạy ông ăn mày ơi là ông ăn mày, tôi nghèo, tôi buồn, tôi khổ, tôi tội lỗi, ông có thương tôi không?", khiến bà vợ xấu hổ quá, lôi cổ vào nhà. Tại hải ngoại bây giờ, có anh bình thường rất ư dễ thương, nhưng có rượu vào, một chút xíu thôi, đã lời ra ngay, quậy tung lên, kiếm chuyện, cà khịa, bắt bẻ từng chữ, đá vợ mắng con. Có anh uống chừng nửa ly Rémy Martin pha coca là bắt đầu to tiếng, hoặc nằm ngửa giữa phòng, chắp tay vái mọi người, miệng cứ tía lia “xin lỗi, xin lỗi”, mà không biết lỗi gì. Có anh khác, bình thường không nói một lời, dù vui dù buồn, “dù chỉ một lời làm tan nát lòng nhau”, nhưng sau khi hớp vài ly vào là bỗng khóc sụt sùi, mở máy kể chuyện từ đời xửa đời xưa, và những chuyện tình lâm ly bi đát ngày trước, khiến khi có anh tham gia, gia chủ luôn cẩn thận để sẵn hộp kleenex. Chưa kể những ông uống đã, váo phòng vệ sinh mà “OK thau” (ói mửa)...
Vì những ẩm tửu khách như thế mà người ta, nhất là các bà vợ, có thành kiến với những người uống rượu, và với rượu nói chung.